Σάββατο, Απριλίου 26, 2008

Το ελληνικό μπάχαλο και το σουηδικό μοντέλο

Αντιδράσεις: 
Του ΧΡΗΣΤΟΥ ΜΕΓΑ

ΣΤΗ ΧΩΡΑ ΜΑΣ ΜΙΜΟΥΜΑΣΤΕ ΔΙΧΩΣ ΝΑ ΕΧΟΥΜΕ ΟΥΤΕ ΤΗΝ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΩΝ ΙΡΛΑΝΔΩΝ ΟΥΤΕ ΤΗΝ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΤΩΝ ΣΚΑΝΔΙΝΑΒΙΚΩΝ ΧΩΡΩΝ
Μπορεί ο δημόσιος «διάλογος» στην Ελλάδα να κινείται μεταξύ σκανδιναβικού και ιρλανδικού μοντέλου ανάπτυξης και κοινωνικής προστασίας, αλλά στη χώρα όπου ανθεί φαιδρά πορτοκαλέα ισχύουν οι κακές πλευρές και των δύο, χωρίς να έχουμε ούτε την οικονομική ανάπτυξη των Ιρλανδών ούτε την κοινωνική προστασία των Σκανδιναβών.
Η φορολογία των φυσικών προσώπων, μαζί με τις ασφαλιστικές εισφορές, σε πολλές περιπτώσεις φτάνει και ξεπερνά το 55% στην Ελλάδα (ο φορολογικός συντελεστής ανέρχεται στο 40% για τα πέραν των 23.000 ευρώ εισοδήματα, ενώ η ελάχιστη ασφαλιστική εισφορά για τον μισθωτό ξεκινάει από το 16,1%).

Οι απολύσεις

Οσο δηλαδή είναι και στη Δανία ή κοντά στο 60% της Σουηδίας (στη Δανία αυτή οι εισφορές είναι ενσωματωμένες στη φορολογία, οπότε η φορολογική επιβάρυνση εμφανίζεται μεγαλύτερη). Με τη διαφορά ότι εκεί τα βάρη αφορούν τους πάντες, αφενός γιατί η φοροδιαφυγή και η εισφοροδιαφυγή διώκονται πραγματικά και αφετέρου γιατί η φορολόγηση δεν περιορίζεται στους μισθωτούς, οι οποίοι στη χώρα μας είναι φορολογικά υποζύγια.

Από το ιρλανδικό μοντέλο εφαρμόζουμε ήδη, πριν απ' αυτούς, τις αναιτιολόγητες και ουσιαστικά ελεύθερες απολύσεις. Δηλαδή την αυθαίρετη άσκηση του διευθυντικού δικαιώματος, κάτι που δεν ισχύει στη Σουηδία, όπου προηγείται η διαβούλευση με τα συνδικάτα, η εκπόνηση προγράμματος επανένταξης και στη συνέχεια έρχεται ένα πλέγμα κοινωνικής προστασίας.

Στη Σουηδία, από τα πρώτα μεταπολεμικά χρόνια, τα μαζικά και ισχυρά-παρεμβατικά συνδικάτα είχαν στόχο κυρίως τη δημιουργία βιώσιμων θέσεων απασχόλησης και λιγότερο την προστασία θέσεων εργασίας που ήταν καταδικασμένες να εξαφανιστούν (λόγω τεχνολογικής προόδου, π.χ. ή χαμηλής ανταγωνιστικότητας).

Στις περιπτώσεις των απολύσεων το επίδομα ανεργίας φτάνει το 80% του μισθού για 500 ημέρες, ενώ από φέτος θα χορηγείται και σε νέους ανέργους (χωρίς προϋπηρεσία) ύστερα από έξι μήνες ανεργίας έναντι 12 μηνών που ίσχυε έως τώρα. Η ασφάλιση για την ανεργία είναι προαιρετική και μάλιστα στο ταμείο των συνδικάτων. Αν δεν έχουν καταβληθεί σχετικές εισφορές στον συνδικαλιστικό «ΟΑΕΔ», όπου «ακουμπά» το 95% των εργαζομένων ή όταν παρέλθει το διάστημα των 500 ημερών, έρχεται η συνδρομή της κοινωνικής πρόνοιας. Η οποία ασκείται από τους δήμους. Η τοπική αυτοδιοίκηση εξάλλου απορροφά το 30% των φόρων.

Υψηλοί μισθοί

Στην Ελλάδα είναι υποχρεωτική η ασφάλιση έναντι της ανεργίας, αλλά το επίδομα αφορά τους 12 πρώτους μήνες και μάλιστα μόνον όσων έχουν προϋπηρεσία. Αυτό ανέρχεται μόλις στα 311 ευρώ. Ως προς τις απολύσεις αυτές είναι ελεύθερες για το 90% των επιχειρήσεων που απασχολούν έως 20 άτομα και κυμαίνονται από 20% έως 2% το μήνα για τις επιχειρήσεις από 21 έως 199 άτομα (τέσσερις απολύσεις το μήνα).

Αλλά το πιο σημαντικό είναι ότι στη χώρα μας οι απολύσεις είναι αναιτιολόγητες, δηλαδή αυθαίρετες και χωρίς κοινωνικό πλάνο για όσους πάρουν το δρόμο για το λογιστήριο της επιχείρησης.

Η ανεργία στη Σουδία υπολογίζεται στο 4,8% και μόλις το 1,1% είναι μακροχρόνια (πέραν του 12μήνου) άνεργοι. Αντιθέτως στην Ελλάδα η ανεργία κινείται σταθερά άνω του 10% και το 55% αυτών, δηλαδή περισσότεροι των 250.000 ατόμων, είναι άνεργοι πέραν του έτους. Δεν λαμβάνουν δηλαδή ούτε το πενιχρό επίδομα ανεργίας, ενώ δεν υπάρχει κανένα σχέδιο επανένταξης (κατάρτισης, εξειδίκευσης, μετακίνησης σε άλλη πόλη).

Ο ενιαίος κλαδικός μισθός στη Σουηδία έρχεται να ενισχύσει το βασικό μέλημα, και των συνδικάτων, για τη δημιουργία βιώσιμων θέσεων απασχόλησης και όχι τη διατήρηση των μη παραγωγικών θέσεων.

Και αυτό γιατί οι υψηλοί μισθοί, οι οποίοι καταβάλλονται απ' όλες τις εταιρείες, οδηγούν στην εκκαθάριση των προβληματικών επιχειρήσεων που δεν αντέχουν τον ανταγωνισμό.

Αντιθέτως στην Ελλάδα το συγκριτικό πλεονέκτημα της ανταγωνιστικότητας είναι οι χαμηλοί μισθοί και το κοινωνικό ντάπινγκ (μη πληρωμή ασφαλιστικών εισφορών), αντί της εκπαίδευσης και της ανταμοιβής της παραγωγικότητας. Πρόσθετα ο ΣΕΒ προτείνει το «πάγωμα» των μισθών για την απορρόφηση των ανέργων, ενώ η κυβέρνηση προτείνει καθορισμό των αυξήσεων ανά επιχείρηση.

Οσο αντέχει η καθεμία δηλαδή, για να «κρατηθούν» οι θέσεις εργασίας στην προσπάθεια μετακύλησης των προβλημάτων ανταγωνιστικότητας των εταιρειών στους μισθωτούς και με την αντίληψη: πού να δημιουργηθούν άλλες θέσεις απασχόλησης τώρα;

Βεβαίως λόγος δεν γίνεται στην Ελλάδα, για το 7,5% του σουηδικού ΑΕΠ που κατευθύνεται στην εκπαίδευση (επίσης 4,5% στην κατάρτιση και 4% στην έρευνα). Η, καλύτερα, γι' αυτό ασμένως απέρριψε το σκανδιναβικό μοντέλο ο Γ. Αλογοσκούφης και προσχώρησε στο ιρλανδικό που έχει λιγότερες κρατικές δαπάνες όπως και λιγότερους φόρους σε όσους διαθέτουν υψηλά εισοδήματα.

Πόσο μάλιστα όταν ξεχάστηκε και η προεκλογική δέσμευση Καραμανλή για το 5% του ΑΕΠ που θα πηγαίνει στην παιδεία, ενώ φέτος η σχετική δαπάνη έπεσε στο 3,6% από 3,8% το 2004.

Πέραν της υψηλής ανεργίας η χώρα μας πάσχει και στο θέμα της ανάπτυξης ενός ελάχιστου δικτύου προστασίας για όσους έχουν πραγματική ανάγκη, αφού ακόμη και μετά την άσκηση της κοινωνικής πολιτικής έχει υπολογιστεί τελικά ότι οι δαπάνες που καταβάλλονται από το κράτος έχουν οριακό αποτέλεσμα: οι φτωχοί μόλις που μειώνονται από το 21% στο 20%.

Το «δίχτυ»

Στη Σουηδία εκτός από το δίχτυ κοινωνικής προστασίας (δεν πληρώνουν εισφορές για υγειονομική περίθαλψη, η οποία προσφέρεται δωρεάν σε όλους τους πολίτες και χρηματοδοτείται από τους φόρους), αναπτυγμένη είναι και η κοινωνική οικονομία (συνεταιρισμοί, κατοικίες κ.ά.), αλλά και τα «πακέτα» για την ενίσχυση τόσο της επαγγελματικής όσο και της γεωγραφικής κινητικότητας.

Για την εσωτερική μετακίνηση δηλαδή ώστε να ευνοείται η ανεύρεση εργασίας, συν την καλοκαιρινή απασχόληση των φοιτητών και των σπουδαστών στο περιβάλλον, την πρόνοια κ.λπ.

1 σχόλιο:

  1. Όσον αφορά τις Αυτοδιοικητικές εκλογές της προσεχούς Κυριακής στο blog της Μεσσηνίας κάνουμε μια αναλυτική αναφορά.
    Αν θέλετε ρίξτε μια ματιά και στείλτε μας τα σχόλιά σας

    http://messiniaka.blogspot.com

    ΑπάντησηΔιαγραφή